Hyppää sisältöön
Media

Ođđ äimmõslääʹǩǩ viõʹǩǩe sueiʹnnmannust

ympäristöministeriö
Julkaisuajankohta 9.6.2022 13.57
Tiedote

Äimmõslääʹǩǩ lij Lääʹddjânnam meersaž äimmõstuâj vuâđđ. Oođuum äimmõslääʹjjest šiõtteet piâstǩieʹppeemtäävtõõzzid iiʹjjid 2030, 2040 da 2050. Lââʹssen läkka lij ǩeeʹrj ool pijjum vuõssmõs vuâra täävtõs, što Lääʹddjânnam lij illneutraal ekka 2035 mõõneeʹst.

Riikksuåvtõs eʹtǩǩii lääʹjj raʹvvjummuž 9. ǩieʹssmannust. Tääʹssvääʹld presideeʹnt lij miârktõs raʹvvjed lääʹǩǩ 10. ǩieʹssmannu da tõt šâdd viõʹǩǩe 1. sueiʹnnmannust 2022.

”Ođđ äimmõslääʹǩǩ lij Lääʹddjânnma samai vääžnai. Äimmõslääʹǩǩ tuârvv mieʹrrteâttlaž äimmõstuâj juätkkjummuž pâiʹl vaalpooddi. Äimmõslääʹǩǩ lij še čuäjtõs maailma tõʹst, mäʹhtt vueiʹttep raajjâd illneutraal puârastpiʹrǧǧeemriikk 2035 mõõneeʹst. Tõt lij še põrggsid raavâs signaal, što Lääʹddjânnmest kaʹnnat investâʹstted puuʹttes räʹtǩǩummšid”, särnn pirrõs- da äimmõsminister Maria Ohisalo.

Lääʹjjest šiõtteet äimmõspolitiikk plaanin. Lääʹǩǩ šõrran kuõskkâd mäddââʹnnemsektoor leʹbe mäddââʹnnem, meäʹcctääl da mäddtääl piâsttjid da tõõzz puätt vuõssmõs vuâra täävtõs, što illnjiõlõõǥǥid raʹvvjet.

”Mäddââʹnnem siiʹsǩjâttmõš äimmõsläkka lij tääʹrǩmõs puârõs. Meeʹst liâ jiânnai vueiʹtlvažvuõđ mäddââʹnnem beäʹlnn nuʹt mieʹccin, raajjmõõžžâst ǥu mäddtäälast še piâsttji ǩieʹppummša, da illnjiõlõõǥǥi raʹvvjummša”, ärvvââll minister Ohisalo.

Õõuʹdab äimmõslääʹǩǩ šõõddi viõʹǩǩe eeʹjjest 2015 da tõt âânn seʹst piâstǩieʹppeemtäävtõõzzid tåʹlǩ ekka 2050. Ođđ äimmõsläkka ǩeeʹrj ool piijât Lääʹddjânnam äimmõspaneel siâzztõõzzid vuâđđeei piâstǩieʹppeemtäävtõõzzid iiʹjjid 2030 da 2040 da eeʹjj 2050 täävtõõzzid peeiʹvtet. Piâstǩieʹppeemtäävtõõzz liâ -60 % ekka 2030 mõõneeʹst, -80 % ekka 2040 mõõneeʹst da -90 % ǩiččlõõđeeʹl kuuitâǥ -95 % ekka 2050 mõõneeʹst veʹrddeeʹl eeʹjj 1990 tässa.

Nellj plaan piâsttji ǩieʹppummšen

Lääʹjj miârkteeʹjin ohjjeemkuånst liâ väʹlddkååddlaž äimmõspolitiikk plaan. Äimmõslääʹjjest šiõtteet neelljast väʹlddkååddlaž äimmõspolitiikk plaanâst, koin meäʹrtõllum tååimin Lääʹddjânnam šâddeempõrttgaasspiâsttjid ǩieʹppeet da äimmõsmuttsa šiõttlõõvât. Lääʹjjest šiõtteet:

  1. kõskk-kuʹǩes äiʹǧǧkõõsk äimmõsplaanâst,
  2. äimmõsmuttsa šiõttlõõvvâmplaanâst
  3. kuʹǩes äiʹǧǧkõõsk äimmõsplaanâst
  4. mäddââʹnnemsektoor äimmõsplaanâst.

Lääʹǩǩ kuâskk veʹrǧǧniiʹǩǩid da tõt õõlǥat ministeriaid valmštõõllâd jeeʹres äimmõspolitiikk plaanid. Äimmõspolitiikk plaaneemriâžldõõǥǥ täävtõssân lij vuässas ainsmâʹtted äimmõstååimai vuõiggvuõđmeâldlažvuõtt da ǩeâllʼjeei ouddnummuš.

Riikksuåvtõs seuʹrrai, õõstât-a Lääʹddjânnam äimmõstäävtõõzzid da taarbšet-a lââʹzz tååimid. Piiri-iiʹjji õlmmstâʹttem äimmõseeʹǩǩčiõlǥtõõzzâst âlgg juätkast ärvvõõllâd, liâ-a äimmõstååim riʹjttjeei puõttjen 15 eeǥǥas.

Sääʹmm äimmõs-suåvtõs vuässas äimmõspolitiikk valmštõõllmõõžž

Saaʹmi jieʹllemvueʹjj da kulttuur liâ samai čuõʒʒjeei äimmõsmuttsa. Ođđ äimmõslääʹjj mieʹtt Lääʹddjânnma vuâđđeet sääʹmm äimmõs-suåvtõs, kååʹtt lij soorčteʹmes äʹšštobddiorgaan. Tõt tuärjjad äimmõspolitiikk plaani valmštõõllmõõžž da ceälkk tõin sääʹmkulttuur ǩiõččâmvueʹjjest.

Mii šâdd puõttjen?

Tääʹssvääʹld presideeʹnt lij miârktõs raʹvvjed äimmõslääʹǩǩ 10. ǩieʹssmannu.

Äimmõslääʹjj tiuddeet čâhčča kooʹddi äimmõsplaanid õhttneei šiõttõõllmõõžžin. Seämma vuâra šiõtteʹčeš še muʹttemooccmest äimmõslääʹjj suåvldemvuuʹdest. Tiuddeei eʹtǩǩõs äimmõslääʹjjest lij 3. ciâlklmin 3. påʹrǧǧmannu räjja. Tõt lij  miârktõs uʹvdded eeʹttiǩ-kådda čâhčča 2022.

Äimmõslääʹjj nuäjja puäʹđet uʹvdded kueʹhtt riikksuåvtõõzz asetõõzz. Tõin lij miârktõs šiõtteed tääʹrǩben Lääʹddjânnam äimmõspaneel da sääʹm äimmõs-suåvtõõzz tuâjain da norrõõzzâst.

Lââʹssteâđaid

Sameli Sivonen
Pirrõs- da äimmõsministeeʹr spesiaalvieʹǩǩteei (ministeeʹr mainstâʹttemraukkmõõžž)
050 406 6855
[email protected]

Riikka Yliluoma
Pirrõs- da äimmõsministeeʹr spesiaalvieʹǩǩteei
050 414 1682
rii[email protected]

Jarmo Muurman
Pirrõsduumšeǩ
pirrõsministeria
0295 250 185
[email protected]

Outi Kumpuvaara
Halltõspiisar
pirrõsministeria
0295 250 225
[email protected]

Tiedote